Cykl jajnikowy i maciczny

W pierwszej fazie cyku płciowego, w czasie krwawienia miesiączkowego dochodzi do złuszczania się warstw powierzchniowych błony śluzowej macicy i ich wydalenia na zewnątrz wraz z krwią.

W drugiej fazie cyklu miesiaczkowego, zwanej również fazą folikularną lub proliferacyjną, następuje odnowa błony śluzowej macicy. W końcu tej fazy trwającej przeciętnie około 9 dni, błona śluzowa macicy osiąga taką grubość, jaką miała bezpośrednio przed złuszczaniem się. Odnowa dotyczy również gruczołów błony śluzowej macicy, które w drugiej fazie mają przebieg prosty: od powierzchni błony śluzowej aż do mięśnia macicznego. Na początku tej fazy szereg pęcherzyków jajnikowych pierwotnych (folliculi ovarici primarii) zaczyna się w obu jajnikach przekształcać się w pęcherzyki jajnikowe wzrastające (folliculi ovarici crescendi). Następnie zazwyczaj jeden pęcherzyk, a czasmi dwa, dojrzewa osiągając średnicę co najmniej 10 mm. Pęcherzyk jajnikowy dojrzały (folliculus ovaricus maturus) zajmuje całą szerokość kory jajnika i uwypukla się na jego powierzchni. Pozostałe pęcherzyki zmniejaszają swoje rozmiary i uwsteczniają się. Proces ten nosi nazwę artrezji.

Dnia 14, w trzeciej fazie cyklu miesiączkowego, następuje pęknięcie pęcherzyka jajnikowego dojrzałego pod wpływem hormonu luteinizującego (LH) i komórka komórka jajowa, owocyt II rzędu, zostaje wydalona przez jajnik. W czasie jednego cyklu miesiączkowego statdium pęcherzyka jajnikowego dojrzałego osiąga osiąga w obu jajnikach jedej lub dwa pęcherzyki jajnikowe wzrastające. Tym samym z obu jajników zostaje wydalona jedna lub rzadziej dwie komórki jajowe. Po owulacji w mięśniu macicy zmniejsza się liczba receptorów wiążących oksytocynę i zmniejsza się jego wrażliwość na ten hormon.

Komórka jajowa w postaci owocytu II rzędu trafia do bańki jajowodu. W jajowodzie nie zapłodniona komórka jajowa pozostaje przez około 4 dni, a następnie jest wydalana do jamy macicy, gdzie podlega cytolizie.

Po owulacji rozpoczyna się czwarta faza cyklu miesiączkowego, nazywana również fazą lutealną lub sekrecyjną. W końcu pierwszej połowy tej fazy błona śluzowa macicy osiąga swojąmaksymalną grubość około 6 mm. W tej fazie gruczoły błony śluzowej macicy mają mają przebieg kręty i wydzialają duże ilości śluzu.

Jama pęcherzyka jajnikowego dojrzałego po wydaleniu komórki jajowej pocztkowo jest wypełniona krwią. Następnie zapełniają ją komórki luteinowe (luteocyti) i pęcherzyk zamienia się w ciałko żółte miesiączkowe (corpus luteum menstruationis), które wytwarza żeńskie hormony płciowe: estrogeny i progesteron oraz oksytocynę.

W końcu trzeciej fazy lutealnej, jeżeli nie nastąpiło zapłodnienie, ciałko żółte miesiączkowe przestaje wydzielać progesteron, natomiast w dalszym ciągu wydziela oksytocynę. Wzrasta jednocześnie liczba receptorów wiążącch oksytocynę i mięsień macicy staje się na nią bardziej wrażliwy. Pod wpływem oksytocyny tworzą się w macicy substancje luteolityczne, głównie prostaglandyny PGF2alfa, i ciałko żółte miesiączkowe przekształciło się w ciałko białawe miesiączkowe (corpus albicans menstruationis). Po upływie 14 dni od dnia owulacji pojawia się krwawienie miesiączkowe i rozpoczyna się nowy cykl płciowy.

Pod wpływem hormonów płciowych wydzielanych przez jajnik w różnych fazach cyklu miesiączkowego dochodzi do zmian w ilości konsystencji śluzu wypełniającego szyjkę macicy. W fazie lutealnej powiększają się sutki, w końcu tej fazy zaś, przed wystąpieniem krwawienia miesiączkowego, następuje zatrzymanie wody w organizmie.

W czasie cyklu miesiączkowego stwierdza się zmiany w temperaturze ciała mierzonej w godzinach porannych. W fazie folikularnej temperatura ciała mierzona w godzinach porannych nie przekracza 37 stopni C. W fazie lutealnej jest podwyższona i przekracza 37 stopni C. Do końca fazy lutealnej temperatura w godzinach rannych jest stale podwyższona, a przed wystąpieniem miesiączki obniża się.

Powrót

• Połóg i laktacja
• Poród - parturition
• Czynność łożyska
• Zapłodnienie - fertilization
• Cykl jajnikowy i maciczny
• Hormonalne sprzężenia zwrotne
• Cykl płciowy żeński
• Spermatogeneza
• Gruczoły płciowe
• Determinacja płci
• Ból nie jest konieczny
• Ból w czasie porodu
• Porody zabiegowe
• Poród w domu
• Poród rodzinny
• Okresy porodu
• Poród